Okuyucunun durumu
Bir konuda tavsiyeye ihtiyacınız var ve “pazarlama uzmanı” ya da “yapay zekâyı bilen biri” arıyorsunuz. Geniş etiketler geniş sohbetlere yol açar. Bulduğunuz kişi konuyu çok iyi biliyor olabilir; yine de karşı karşıya olduğunuz karara özgü deneyimi çok az olabilir.
Temel fikir
Doğru uzmanlık; sorunuza, bağlamınıza ve vereceğiniz karara bağlıdır. Kimseye başvurmadan önce ihtiyaç duyduğunuz deneyimi tanımlayın; böylece görüşme genel görüşlerden çok pratik bilgiye ulaşır.
Uygulama adımları
- Karar veya soru. Vermeye çalıştığınız kararı ya da yanıt aradığınız soruyu yazın. “İlk satış elemanımızı şimdi mi yoksa altı ay sonra mı almalıyız?” sorusu, “Satış konusunda tavsiyeye ihtiyacım var” cümlesinden çok daha yararlıdır.
- İlgili bağlam. Yanıtı şekillendiren etkenleri not edin: sektörünüz, şirketinizin büyüklüğü, aşaması, bölge, bütçe, ekip ve varsa son tarihler. Bağlam, kimin deneyiminin sizin için geçerli olduğunu belirler ve çoğu zaman insanların atladığı kısımdır.
- Gereken deneyim. En çok işe yarayacak deneyimi tarif edin. Bu kararı birebir verdi mi? Yanlış gittiğini gördü mü? Benzer bir ortamda çalıştı mı? 20 kişilik bir yazılım şirketinde ilk satış elemanını işe almış biri, küresel bir firmanın satış direktöründen daha faydalı olabilir.
- Kısıtlar. Seçeneklerinizi sınırlayan etkenleri belirtin: bütçe, zaman, mevzuat, mevcut taahhütler. İyi bir danışmanın neyin sabit, neyin açık olduğunu bilmesi gerekir.
- Doğru eşleşmenin işaretleri. Birinin size uygun olduğunu neyin gösterdiğine önceden karar verin. Yakın zamanda benzer bir durumla karşılaşmış olması, karşılaştırılabilir bir bağlamda çalışması ve yalnızca vardığı sonucu değil, gerekçesini de açıklamaya istekli olması bu işaretlerden bazılarıdır.
Örnek uygulama
Kurgusal örnek
Nadia, 15 kişilik bir tasarım ajansı yönetiyor. İlk aklına gelen, “bir operasyon uzmanı” bulmak. Adımları uyguladıktan sonra şunu yazıyor:
Ekibimizi haftada dört iş gününe geçirip geçirmeyeceğime karar vermem gerekiyor. 15 kişilik bir ajansız ve müşteri teslim tarihlerimiz esnemiyor. Benzer büyüklükte, müşteriye hizmet veren bir işletmede dört günlük çalışma haftasını uygulamış biriyle, mümkünse bunu en az altı ay denemiş biriyle konuşmak isterim.
Yeni tanım, pek çok genel uzmanı eler ve en çok yardımcı olabilecek kişilere işaret eder. Ayrıca Nadia’ya birini bulduğunda ilk neyi soracağını da söyler: uygulamayı ne kadar süre yürüttüğünü, hangi tür bir işletmede olduğunu ve neyi farklı yapacağını.
Sınırlar
- İhtiyaç duyduğunuz uzmanlığı tanımlamak, kararı uzmanın sizin yerinize vereceği anlamına gelmez. Karar yine sizindir.
- Bazı sorular, akran deneyiminden çok avukat veya muhasebeci gibi nitelikli bir profesyonel gerektirir.
- Tanımınızı değiştirmeye açık olun. İlk görüşmeler, düşündüğünüzden farklı bir deneyime ihtiyacınız olduğunu gösterebilir.
Bir meslektaşınızla deneyebileceğiniz bir adım
Güncel bir karar için ihtiyaç duyduğunuz uzmanlığı üç cümleyle tanımlayın. Bunu bir iş arkadaşınızla paylaşın ve kiminle konuşmanızı önereceğini sorun.
Tartışma sorusu
Uzman biri tarafından verilmiş ama durumunuza uymayan bir tavsiye aldığınız oldu mu? Eksik olan neydi?
